Hizmet

Hibrit Santral Proje Geliştirme

Mevcut ya da planlanan bir elektrik üretim tesisine yardımcı kaynak ve elektrik depolama ünitesi eklenmesini; lisans tadili, ÇED kapsamı ve şebeke bağlantısı başlıklarını aynı yatırım planında değerlendiren proje geliştirme hizmeti.

Yardımcı kaynak kurgusu Lisans tadili ve ÇED kapsamı Bağlantı kapasitesi
Güneş panelleri ve elektrik depolama ünitelerinin bir arada bulunduğu santral sahası, havadan görünüm
Teknik özet Mevzuatın terimleri “ana kaynak”, “yardımcı kaynak”, “birden çok kaynaklı elektrik üretim tesisi” ve “üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi”dir; “hibrit santral” bir piyasa terimidir. Yardımcı kaynak ünitesi ile bütünleşik elektrik depolama ünitesi, ana kaynağa dayalı tesisin ünitesi kabul edilir ve tesis tek bir önlisans veya lisans kapsamında değerlendirilir (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.5/1; RG 02.11.2013/28809).
01

Tanım

Hibrit Santral ve Yardımcı Kaynak Nedir?

Piyasada “hibrit santral” denilen yapı, mevzuatta birden çok kaynaklı elektrik üretim tesisi olarak düzenlenir. Önlisans veya lisans başvurusunda tercih edilen kaynak ana kaynak, ana kaynak türünde olmamak üzere kullanılan diğer kaynaklar yardımcı kaynaktır (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.4/1; tanımlar RG 08.03.2020/31062 ile eklendi). Elektrik depolama ise ayrı bir kaynak değil, santral sahası sınırları içinde kurulan bir ünitedir: üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi (Elektrik Piyasasında Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.3/1; RG 09.05.2021/31479).

  • Ana kaynak: başvuruda tercih edilen kaynak
  • Yardımcı kaynak: ana kaynak türünde olmayan diğer kaynak ya da kaynaklar
  • Bütünleşik depolama ünitesi: santral sahası içinde, üretilen veya sistemden çekilen enerjiyi depolayan ünite
  • Yardımcı kaynak hiçbir koşulda ana kaynağa dönüştürülemez (Lisans Yönetmeliği m.5/5)
02

Lisans tarafı

Mevcut Santrale Yardımcı Kaynak Eklenirken Hangi Yol İzlenir?

Yardımcı kaynak eklemek yeni bir lisans değil, mevcut lisansın tadili konusudur. Üretim lisansına konu tesisin birden çok kaynaklı elektrik üretim tesisine dönüştürülmesine ilişkin tadil başvurusu; lisansa derç edilmiş sahanın dışına çıkılmaması, lisansa derç edilmiş tesis toplam elektriksel kurulu gücünün değişmemesi, mevcut bağlantı şekli ile bağlantı noktası ve gerilim seviyesinin değişmemesi koşullarıyla uygun bulunabilir. Yardımcı kaynağı rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı olan lisanslarda Enerji İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılan teknik değerlendirmenin uygun olması, hidroelektrik kaynaklı lisanslarda DSİ uygun görüşü aranır (Lisans Yönetmeliği m.24/17; RG 02.11.2013/28809).

  • Lisans saha sınırı dışına çıkılmaz
  • Toplam elektriksel kurulu güç değişmez
  • Bağlantı şekli, bağlantı noktası ve gerilim seviyesi değişmez
  • Rüzgâr veya güneş yardımcı kaynakta EİGM teknik değerlendirmesi aranır
  • Rüzgâr enerjisine dayalı ünitelerde Teknik Etkileşim İzni belgesi istenir
03

ÇED tarafı

Depolamalı Tesiste İzin ve Lisans Süreci Nasıl İlerler?

Üretim lisansı sahibi tüzel kişiler lisanslı bir üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi kurabilir (Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/1). Bütünleşik depolama ünitesi eklenmesi ya da mevcut ünitenin kurulu gücünün veya kapasitesinin değiştirilmesi de lisans tadili konusudur; ilgili şebeke işletmecisinden alınan görüşün olumlu olması ve ünitenin teknik kriterlere uygunluğu hakkında TEİAŞ’tan görüş alınması aranır. ÇED Yönetmeliği kapsamında gerekli olan kararın alınması için, uygun bulma Kurul kararının tebliğ tarihinden itibaren kırk beş gün içinde ilgili kurumlara başvurulması ve kararın Kuruma sunulması kaydıyla lisans tadili yapılır; bu kapsamdaki ünite için sermaye yeterliliği ile teminat yükümlülüğü aranmaz (Lisans Yönetmeliği m.24/18). ÇED tarafındaki kapsam tespiti aşağıdaki “Depolama eklenmesi ÇED listelerinden nasıl okunur?” bölümünde ayrıca ele alınır; sürecin adım adım anlatımı için depolamalı GES rehberine bakılabilir.

  • Şebeke işletmecisi görüşü olumlu olmalıdır
  • TEİAŞ’tan teknik kriter görüşü alınır
  • ÇED kararı için 45 gün içinde ilgili kurumlara başvurulur
  • Bütünleşik depolama ünitesi için sermaye yeterliliği ve teminat aranmaz
  • İşletmedeki rüzgâr veya güneş tesisinde, taahhüt edilen depolama ünitesi kurulu gücüne kadar kapasite artışına izin verilir (m.24/21)
04

Teknik kapsam

Hibrit Yatırımda Hangi Teknik Başlıklar Kritik Hale Gelir?

Hibrit kurguda belirleyici sınır şebekeye veriş tarafındadır. Depolamalı elektrik üretim tesisleri ile bütünleşik depolama ünitesinin yer aldığı üretim tesislerinin uzlaştırma dönemi bazında sisteme vereceği enerji miktarı, ana kaynağa dayalı geçici kabulü yapılmış ünitelerin toplam elektriksel kurulu gücü ile yapabileceği üretim miktarını geçemez (Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/7). Önlisans ve üretim lisanslarına derç edilecek yıllık azami elektrik üretim miktarı Kurul kararıyla belirlenir (EPDK Kurul Kararı 14435; RG 04.04.2026/33214). Üretim planından sapmada uygulanan tolerans katsayıları da ayrı bir Kurul kararında düzenlenir (EPDK Kurul Kararı 14907; RG 19.10.2026/33405). Kurul Kararı 14435’te hidrolik dışındaki yenilenebilir kaynaklar için kapasite faktörü tablosu yer alır (karar tarihi 02/04/2026): rüzgâr 4000 saat ve %45,7; güneş 2500 saat ve %28,5; biyokütle 7500 saat ve %85,6; jeotermal 8000 saat ve %91,3. Hidrolik kaynağa dayalı tesislerde DSİ Genel Müdürlüğünce bildirilen yıllık azami üretim miktarı esas alınır; fiili üretim bu değerlerin üzerinde gerçekleşirse gerçekleşen miktar kabul edilir, tesis işletmede değilse akredite bir kuruluşça belgelendirilen ölçüm veya fizibilite sonuçlarındaki kapasite faktörü esas alınır. Birden çok kaynaklı ve depolamalı tesislerde ana kaynağın kapasite faktörü uygulanır; güneş enerjisine dayalı depolamalı tesiste ana kaynak mekanik kurulu güç değeri ile depolama kapasitesi değeri, ana kaynak elektriksel kurulu güç değerinden büyükse karar metnindeki hesaplama yöntemi kullanılır; yöntem aşağıdaki eşik tablosunda verilmiştir.

  • Uzlaştırma dönemi bazında şebekeye veriş sınırı
  • Lisansa derç edilen yıllık azami elektrik üretim miktarı
  • Üretim planından sapmada tolerans katsayısı
  • Depolama ünitesinin ayrı uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimi olarak kaydı (Depolama Yönetmeliği m.5/5)
  • Şebekeden çekilip tekrar şebekeye verilen enerjinin teşvik ve alım garantisi kapsamına girmemesi (m.5/3)
05

Teklif öncesi

Hibrit Santral Proje Geliştirme İçin Hangi Bilgiler Gerekir?

Kapsamın belirlenebilmesi için mevcut tesisin lisans ya da önlisans bilgileri, lisansa derç edilmiş kurulu güç ve bağlantı bilgileri, santral sahası sınırı, varsa geçerli ÇED kararı ve eklenmesi planlanan yardımcı kaynak ile depolama ünitesinin büyüklüğü gerekir. Bilgi setinin eksik olduğu hallerde kapsam tespiti yapılmaz; önce mevcut durumun lisans ve ÇED kayıtlarından çıkarılması gerekir.

  • Lisans veya önlisans künyesi ve lisansa derç edilmiş kurulu güç
  • Bağlantı şekli, bağlantı noktası ve gerilim seviyesi
  • Santral sahası sınırı ve koordinatlar
  • Varsa geçerli ÇED kararı ve karara esas proje alanı
  • Eklenmesi planlanan yardımcı kaynak türü ve depolama ünitesi büyüklüğü

Çıktı matrisi

Hizmet sonunda oluşan teknik çıktılar

Kaynak ve kapasite kararı

Ana kaynak ile yardımcı kaynak ayrımı, depolama ünitesi büyüklüğü ve şebekeye veriş sınırının birlikte gösterildiği karar notu.

İzin ve lisans tadil yol haritası

Lisans tadili, ÇED kapsam tespiti, şebeke işletmecisi ve TEİAŞ görüşleri ile kabul işlemlerinin sıralandığı yol haritası.

Yatırım yol haritası

Mevzuatta yazılı eşik ve sürelerin, yatırım kararını etkileyen başlıklarla birlikte tablolandığı özet.

Kapsam: fazlar, işler ve teslim edilen çıktılar

Hizmet, mevcut ya da planlanan bir üretim tesisine yardımcı kaynak ve elektrik depolama ünitesi eklenmesi kurgusunu fazlara ayırır. Her fazın çıktısı yazılıdır; dayanak sütunu, o fazdaki yükümlülüğün hangi metinden doğduğunu gösterir.

FazEnpark'ın işiTeslim edilen çıktıDayanak mevzuat
Mevcut tesis ve lisans incelemesiLisans ya da önlisans künyesi, lisansa derç edilmiş kurulu güç, bağlantı bilgileri ve santral sahası sınırının derlenmesi
Bağlantı şekli, bağlantı noktası ve gerilim seviyesi bilgisinin derlenmesi; santral sahası sınırı, koordinatlar ve ada-parsel listesinin derlenmesi; varsa geçerli ÇED kararı ile karara esas proje alanı bilgisinin incelenmesi; lisans, kurulu güç, bağlantı ve saha sınırının birlikte gösterildiği mevcut durum tablosunun kurulması
Mevcut durum notuElektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.5 · RG 02.11.2013/28809
Yardımcı kaynak ve depolama kurgusuAna kaynak–yardımcı kaynak ayrımının ve bütünleşik depolama ünitesi büyüklüğünün mevzuat sınırlarına göre kurulması
Yardımcı kaynak türünün ve kurulu gücünün ana kaynak türü ile birlikte değerlendirilmesi; yardımcı kaynak ünitesi ile bütünleşik elektrik depolama ünitesinin ana kaynağa dayalı tesisin ünitesi olarak kurgulanması; yardımcı kaynağın ana kaynağa dönüştürülemeyeceği sınırının kurguya işlenmesi; depolama ünitesinin planlanan kurulu gücü ve kapasitesinin kaynak ve kapasite kurgu notunda tablolanması
Kaynak ve kapasite kurgu notuLisans Yönetmeliği m.4/1, m.5/5, m.24/17 · Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5 · RG 09.05.2021/31479
Bağlantı kapasitesi ve şebeke görüşüBağlantı noktası, gerilim seviyesi ve kapasite paylaşımının değerlendirilmesi; şebeke işletmecisi ve TEİAŞ görüşü için dosya hazırlığı
Mevcut bağlantı anlaşması kapasitesi ile planlanan ilave kurulu gücün birlikte değerlendirilmesi; şebeke işletmecisi görüşü başvuru dosyasının hazırlanması; depolama ünitesinin şebeke bağlantı ve uyumluluk kriterlerine uygunluğu yönünden TEİAŞ görüşü başvurusunun dosyalanması; uzlaştırma dönemi bazında şebekeye veriş sınırının bağlantı değerlendirme notuna işlenmesi
Bağlantı değerlendirme notu ve görüş başvuru dosyasıLisans Yönetmeliği m.15/2 ve m.24/18 · Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.4/2
ÇED kapsam tespitiAna kaynağın Ek-1/Ek-2 kalemi, kapasite artışı ve entegre proje değerlendirmesinin birlikte kurulması
Ana kaynağın Ek-1 ve Ek-2 kaleminin proje alanı ya da türbin adedi ölçütüyle saptanması; Ek-1 ve Ek-2 listelerinde elektrik depolamaya ait ayrı bir kalem bulunmadığının kapsam tespitine işlenmesi; kapasite artışı ya da proje alanı genişletilmesi hâlinde artış miktarının mevcut kapasiteyle toplanması ve etkilerin kümülatif değerlendirilmesi; gerekli hâlde ÇED başvuru dosyası ya da Ek-4 formatında proje tanıtım dosyasının hazırlanması ve kurum görüşü sürecinin izlenmesi
Kapsam tespiti notu ve gerekli hâlde ÇED başvuru dosyası veya proje tanıtım dosyasıÇED Yönetmeliği m.20, m.24, m.25, Ek-1, Ek-2 · RG 29.07.2022/31907
Lisans tadil dosyasıTadil başvurusunun ve ekli bilgi-belge setinin hazırlanması
Başvurunun birden çok kaynaklı tesise dönüşüm, bütünleşik depolama ünitesi eklenmesi ve depolama kaynaklı kapasite artışı hâllerinden hangisine girdiğinin belirlenmesi; lisans sahası, toplam elektriksel kurulu güç ve bağlantı görüşü koşullarının başvuru öncesinde karşılaştırılması; ekli bilgi-belge setinin derlenmesi ve başvurunun dosyalanması
Lisans tadil başvuru dosyasıLisans Yönetmeliği m.24/17, m.24/18, m.24/21
Kabul ve işletmeye geçiş hazırlığıKabul işlemleri için gerekli belge setinin ve yükümlülük listesinin çıkarılması
Kabul işlemlerine esas belge setinin derlenmesi; önlisans ve üretim lisansına derç edilen yıllık azami elektrik üretim miktarına ilişkin yükümlülüğün listeye işlenmesi; mevzuatta yazılı eşik ve sürelerin tablolandığı yatırım yol haritasının kurulması
Kabul hazırlık listesiElektrik Üretim ve Elektrik Depolama Tesisleri Kabul Yönetmeliği · RG 19.02.2020/31044 (değ. RG 09.04.2021/31449 · RG 13.05.2025/32899)

Kapsam dışı: elektrik ve mekanik tasarım, ekipman tedariki, EPC yüklenimi, saha inşaatı, batarya sistemi mühendisliği ve laboratuvar ölçümleri bu hizmetin kapsamına girmez.

Ayrı hizmet olarak yürütülenler: ÇED raporu, proje tanıtım dosyası, proje ilerleme raporu, ekolojik etki değerlendirme raporu, ornitolojik değerlendirme raporu ve parlama analizi ayrı hizmet başlıklarıdır. Çatı güneş enerjisi sistemleri bu hizmet kapsamında yer almaz.

Resmî süreler idarenin takvimine bağlıdır. Mevzuatta yazılı olmayan hiçbir süre bu sayfada rakamla verilmez; süre projeye göre değişir ve mevzuatta yazılı değildir.

Geliştirme sonrası: lisans tadilinin tamamlanmasının ardından yürütülen izleme, kabul ve raporlama işleri proje yönetimi ve proje ilerleme raporu hizmetlerinin konusudur.

Depolama eklenmesi ÇED listelerinden nasıl okunur?

ÇED Yönetmeliği’nin Ek-1 ve Ek-2 listelerinde elektrik depolama tesisi, batarya ya da enerji depolama adını taşıyan ayrı bir kalem bulunmamaktadır (ÇED Yönetmeliği Ek-1 ve Ek-2; RG 29.07.2022/31907). Bu nedenle bir santrale depolama ünitesi eklenmesi, tek başına listelerden okunabilen bir yükümlülük doğurmaz. Yükümlülük, aşağıdaki üç kuralın birlikte uygulanmasıyla kurulur.

1. Ana kaynağın kalemi esas alınır

Depolama ünitesi, ana kaynağa dayalı tesisin ünitesi kabul edildiği için (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.5/1) ÇED tarafında da projenin kalemi ana kaynak üzerinden belirlenir. Arazi güneş enerji santrallerinde ölçüt kurulu güç değil proje alanıdır; kara rüzgâr enerji santrallerinde ölçüt türbin adedidir.

Ana kaynakEk-1 kalemi ve eşiğiEk-2 kalemi ve eşiği
Arazi güneş enerji santrali (GES)Ek-1/43-a — proje alanı 25 hektar ve üzeriEk-2/41-a — proje alanı 7,5 hektar ve üzeri
Yüzer güneş enerji santraliEk-1/43-b — proje alanı 2 hektar ve üzeriEk-2/41-b — proje alanı 2 hektara kadar
Kara rüzgâr enerji santrali (RES)Ek-1/41-a — 15 adet türbin ve üzeriEk-2/57 — 1 adet türbin ve üzeri
Denizüstü rüzgâr enerji santraliEk-1/41-b — eşik yok—

Çatı ve cephe sistemleri her iki listede de hariç tutulmuştur. Kalem ve eşiklerin dayanağı ÇED Yönetmeliği Ek-1 ve Ek-2 listeleridir (RG 29.07.2022/31907; güneş kalemleri Değişik: RG 05.03.2026/33187, rüzgâr kalemleri Değişik: RG 26.06.2025/32938).

2. Kapasite artışı ve alan genişletilmesi varsa toplama kuralı işler

“ÇED Olumlu” kararı bulunan ve eşik değeri olan projelerde kapasite artışı ve/veya alan genişletilmesi planlanırsa, her bir kapasite artışı miktarı mevcut proje kapasitesi ile toplanır. Toplam Ek-1’deki eşik değer ve üzerinde kalıyorsa 8 inci madde, Ek-2’deki eşik değer ve üzerinde kalıyorsa 16 ncı madde kapsamında başvuru yapılması gerekir. Planlanan projenin etkileri, mevcut karara esas çevresel etkiler ile birlikte kümülatif olarak değerlendirilir (ÇED Yönetmeliği m.20; RG 29.07.2022/31907).

Depolama ünitesi eklenmesi, işletmedeki rüzgâr veya güneş tesisinde taahhüt edilen depolama ünitesi kurulu gücüne kadar kapasite artışına izin veren lisans hükmüyle birlikte okunduğunda (Lisans Yönetmeliği m.24/21), bu toplama kuralının hangi hâllerde devreye girdiği belirlenebilir.

3. Birden fazla proje bir arada planlanıyorsa entegre proje kuralı uygulanır

Hibrit kurguda yardımcı kaynak ünitesi, depolama ünitesi ve bunlara bağlı iletim hattı aynı yatırım içinde planlanabilir. Bu metne tabi birden fazla projeyi kapsayan entegre bir projenin planlanması hâlinde, Bakanlıkça entegre proje için tek bir ÇED başvuru dosyası ya da proje tanıtım dosyası hazırlanması istenir (ÇED Yönetmeliği m.25; RG 29.07.2022/31907). Yani ayrı ayrı dosya değil, tek dosya kurulur.

İletim hattı, kendi başına da listelerde yer alır: 154 kV ve üzeri gerilimde 50 km ve üzeri sürekli uzunluktaki hatlar Ek-1/44, 154 kV ve üzeri gerilimde 5 km ve üzeri sürekli uzunlukta olanlar Ek-2/37 kapsamındadır; iki koşul birlikte aranır.

Eşik değeri olmayan kalemlerde değişiklik

Ek-1 veya Ek-2’deki listelerde olup eşik değeri olmayan projelerde yapılacak her türlü değişikliği içeren projeler için uygulanacak ÇED sürecine ilişkin yöntem Bakanlıkça belirlenir (ÇED Yönetmeliği m.24/1-e). Denizüstü rüzgâr enerji santrali gibi eşiksiz kalemlerde bu hüküm doğrudan uygulanır.

Lisans tarafıyla bağlantısı

ÇED kararı, lisans tadilinin önüne değil içine yerleşir: bütünleşik elektrik depolama ünitesi eklenmesinde ÇED Yönetmeliği kapsamında gerekli olan kararın alınması için uygun bulma Kurul kararının tebliğ tarihinden itibaren kırk beş gün içinde ilgili kurumlara başvurulması ve kararın Kuruma sunulması kaydıyla lisans tadili yapılır (Lisans Yönetmeliği m.24/18; RG 02.11.2013/28809). Kapsamın hangi listeye girdiğini ön kontrol etmek için ÇED kapsam ön kontrolü aracı kullanılabilir; sürecin adım adım anlatımı depolamalı GES’te ÇED ve lisans süreci rehberindedir.

Hibrit ve depolamalı santral projelerinde yasal eşikler ve süreler

Tablodaki her satır yürürlükteki bir metne dayanır. Mevzuatta yazılı olmayan süreler tabloda yer almaz.

KonuEşik veya süreDayanak
Yardımcı kaynak tanımıÖnlisans veya lisans başvurusunda kullanılan, ana kaynak türünde olmamak üzere ana kaynak dışındaki diğer kaynak ya da kaynaklarElektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.4/1 · RG 02.11.2013/28809 (tanım Ek: RG 08.03.2020/31062)
Birleşik yenilenebilir elektrik üretim tesisiŞebekeye aynı bağlantı noktasından bağlanan, tamamı yenilenebilir birden fazla enerji kaynağından elektrik üretmek amacıyla kurulan tek bir elektrik üretim tesisi; önlisans ve lisans başvurularındaki yükümlülükler için ana kaynak ve yardımcı kaynak kurulu güçleri toplanarak ana kaynak üzerinden birlikte değerlendirilirLisans Yönetmeliği m.4/1-uuu, m.12/5-e, m.18/6 · RG 02.11.2013/28809 (Ek: RG 08.03.2020/31062)
Tek lisans kuralıYardımcı kaynak ünitesi ve bütünleşik elektrik depolama ünitesi ana kaynağa dayalı tesisin ünitesi kabul edilir; tesis tek bir önlisans veya lisans kapsamında değerlendirilirLisans Yönetmeliği m.5/1
Yardımcı kaynağın dönüştürülmesiHiçbir koşulda yardımcı kaynak ana kaynağa dönüştürülemezLisans Yönetmeliği m.5/5
Birden çok kaynaklı tesise dönüşüm tadiliLisans sahası dışına çıkılmaması, toplam elektriksel kurulu gücün değişmemesi, bağlantı şekli–noktası–gerilim seviyesinin değişmemesi; rüzgâr veya güneş yardımcı kaynakta EİGM teknik değerlendirmesinin uygun olmasıLisans Yönetmeliği m.24/17 (Değişik: RG 28.07.2020/31199)
Bütünleşik depolama ünitesi eklenmesiŞebeke işletmecisi görüşünün olumlu olması ve TEİAŞ’tan teknik kriter görüşü alınması; ÇED kararı için uygun bulma Kurul kararının tebliğinden itibaren 45 gün içinde ilgili kurumlara başvuru; sermaye yeterliliği ve teminat aranmazLisans Yönetmeliği m.24/18 (Ek: RG 09.05.2021/31479; Değişik: RG 14.10.2023/32339)
Depolama kaynaklı kapasite artışıKısmen veya tamamen işletmedeki rüzgâr veya güneş tesisinde, taahhüt edilen elektrik depolama ünitesi kurulu gücüne kadarLisans Yönetmeliği m.24/21 (Ek: RG 19.11.2022/32018)
Depolama ünitesi kurma yetkisiÜretim lisansı sahibi tüzel kişiler lisanslı bir üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi kurabilirElektrik Piyasasında Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/1 · RG 09.05.2021/31479 (değ. RG 29.12.2025/33122 · RG 19.10.2026/33405)
Şebekeye veriş sınırıUzlaştırma dönemi bazında sisteme verilecek enerji, ana kaynağa dayalı geçici kabulü yapılmış ünitelerin toplam elektriksel kurulu gücü ile yapabileceği üretim miktarını geçemezDepolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/7
Teşvik ve alım garantisiŞebekeden çekilip tekrar şebekeye verilen enerji ile depolama ünitesindeki kayıp enerji, üretim tesisine verilen teşvik veya alım garantisi kapsamına girmezDepolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/3 ve m.5/4
Yıllık azami elektrik üretim miktarıÖnlisans ve üretim lisanslarına derç edilecek yıllık azami elektrik üretim miktarı Kurul kararıyla belirlenir. Hidrolik hariç yenilenebilir kaynaklarda karardaki kapasite faktörü karşılığı üretim miktarı esas alınır (karar tarihi 02/04/2026): rüzgâr 4000 saat – %45,7 · güneş 2500 saat – %28,5 · biyokütle 7500 saat – %85,6 · jeotermal 8000 saat – %91,3. Hidrolik kaynakta DSİ Genel Müdürlüğünce bildirilen miktar esas alınır; fiili üretim bu değerlerin üzerinde gerçekleşirse gerçekleşen miktar kabul edilir. Tesis işletmede değilse, akredite bir kuruluşça belgelendirilmesi kaydıyla ölçüm veya fizibilite sonuçlarındaki kapasite faktörüne karşılık gelen üretim miktarı kabul edilirEPDK Kurul Kararı 14435 · RG 04.04.2026/33214
Depolamalı tesiste yıllık azami üretimBirden çok kaynaklı ve depolamalı tesislerde ana kaynağın kapasite faktörü uygulanır. Güneş enerjisine dayalı depolamalı tesiste ana kaynak mekanik kurulu güç değeri (MWm) ve depolama kapasitesi değeri (MWh), ana kaynak elektriksel kurulu güç değerinden (MWe) büyükse karar metnindeki hesaplama yöntemi kullanılır: YAEÜM (MWh) = (2500 + 1500 × [(Min(MWm_d , MWh_d) − MWe_d) / MWe_d]) h × MWe. YAEÜM yıllık azami elektrik üretim miktarı, MWm_d ana kaynak mekanik kurulu güç değeri, MWe_d ana kaynak elektriksel kurulu güç değeri, MWh_d depolama kapasitesi değeri, MWe ana kaynak elektriksel kurulu güç, h saattirEPDK Kurul Kararı 14435 · RG 04.04.2026/33214
Üretim planından sapmada toleransTolerans katsayıları Kurul kararıyla belirlenir; depolamalı santral için katsayı 0,05EPDK Kurul Kararı 14907 · RG 19.10.2026/33405
Ölçüm yükümlülüğü ve istisnasıRüzgâr ve güneş enerjisine dayalı önlisans başvurularında son sekiz yıl içinde elde edilmiş en az bir yıl süreli ölçüm zorunludur; YEKA başvuruları ile depolamalı elektrik üretim tesisi kapsamındaki başvurular bu yükümlülükten hariç tutulmuşturLisans Yönetmeliği m.37/1
ÇED — ana kaynağın kalemiArazi GES: Ek-1/43-a 25 hektar ve üzeri, Ek-2/41-a 7,5 hektar ve üzeri · Kara RES: Ek-1/41-a 15 adet türbin ve üzeri, Ek-2/57 1 adet türbin ve üzeriÇED Yönetmeliği Ek-1 ve Ek-2 · RG 29.07.2022/31907 (değ. RG 26.06.2025/32938 · RG 05.03.2026/33187)
ÇED — depolama kalemiEk-1 ve Ek-2 listelerinde elektrik depolama, batarya ya da enerji depolama adını taşıyan ayrı bir kalem bulunmamaktadırÇED Yönetmeliği Ek-1 ve Ek-2 · RG 29.07.2022/31907
ÇED — kapasite artışıHer kapasite artışı miktarı mevcut proje kapasitesi ile toplanır; toplam Ek-1 eşiğinde ve üzerindeyse 8 inci madde, Ek-2 eşiğinde ve üzerindeyse 16 ncı madde kapsamında başvuru yapılır; etkiler kümülatif değerlendirilirÇED Yönetmeliği m.20 · RG 29.07.2022/31907
ÇED — entegre projeYönetmeliğe tabi birden fazla projeyi kapsayan entegre bir proje planlanırsa Bakanlıkça tek bir ÇED başvuru dosyası ya da proje tanıtım dosyası hazırlanması istenirÇED Yönetmeliği m.25 · RG 29.07.2022/31907
“ÇED Olumlu” kararının geçerliliği5 yıl içinde mücbir sebep olmaksızın yatırıma başlanmazsa geçersizÇED Yönetmeliği m.14/5 ve m.17/2
Kabul işlemleriElektrik üretim ve elektrik depolama tesislerinin kabul işlemleri ayrı yönetmelikte düzenlenirElektrik Üretim ve Elektrik Depolama Tesisleri Kabul Yönetmeliği · RG 19.02.2020/31044 (değ. RG 09.04.2021/31449 · RG 13.05.2025/32899)
Şebeke bağlantı ve uyumluluk kriterleriDepolama tesisleri için bağlantı ve uyumluluk kriterleri TEİAŞ tarafından yayımlanan kurum belgelerinde düzenlenir; bu belgeler Resmî Gazete’de yayımlanmazTEİAŞ Depolama Şebeke Bağlantı ve Uyumluluk Kriterleri (27.02.2026) · TEİAŞ Depolama Yan Hizmet Teknik Kriterleri (03.07.2026)

Dengesizlik ve üretim planı tarafı bu sayfanın konusu değildir; saatlik mahsuplaşma ve dengesizlik başlıkları lisanssız GES’te saatlik mahsuplaşma rehberinde ele alınır. Süre hesabı için süre hesaplayıcı kullanılabilir.

Kapsam ve sorumluluk dağılımı

Teklifleri karşılaştırmayı kolaylaştırmak için kimin neyi sağladığı aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir.

Sizden istenenler

  • Mevcut tesisin üretim lisansı ya da önlisans künyesi ve lisansa derç edilmiş kurulu güç bilgisi
  • Bağlantı şekli, bağlantı noktası ve gerilim seviyesi bilgisi
  • Santral sahası sınırı, koordinatlar ve ada-parsel listesi
  • Varsa geçerli ÇED kararı ve karara esas proje alanı bilgisi
  • Eklenmesi planlanan yardımcı kaynak türü ile elektrik depolama ünitesinin planlanan kurulu gücü ve kapasitesi
  • Kapasite artışı ya da proje alanı genişletilmesi planlanıyorsa artış miktarı ve mevcut kapasite bilgisi
  • Vekâletname ya da elektronik yetki tanımı (başvuruların Enpark tarafından yapılacağı hâllerde)

Enpark teslim eder

  • Mevcut durum notu: lisans, kurulu güç, bağlantı ve saha sınırının birlikte gösterildiği tablo
  • Ana kaynak ile yardımcı kaynak ayrımı ve depolama ünitesi kurgu notu (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.4 ve m.5)
  • Bağlantı kapasitesi değerlendirme notu; şebeke işletmecisi ve TEİAŞ görüşü için başvuru dosyası
  • ÇED kapsam tespiti notu: ana kaynağın kalemi, kapasite artışında toplama kuralı (ÇED Yönetmeliği m.20) ve entegre proje değerlendirmesi (m.25) üzerinden
  • Gerekli hâlde ÇED başvuru dosyası ya da Ek-4 formatında proje tanıtım dosyası
  • Lisans tadil başvuru dosyası ve ekli bilgi-belge seti (m.24 kapsamındaki dönüşüm, bütünleşik depolama ve kapasite artışı ayrımıyla)
  • Kabul işlemleri için belge seti ve yükümlülük listesi (Elektrik Üretim ve Elektrik Depolama Tesisleri Kabul Yönetmeliği, RG 19.02.2020/31044)
  • Mevzuatta yazılı eşik ve sürelerin tablolandığı yatırım yol haritası

İdare ve üçüncü taraflar

  • EPDK: lisans tadil başvurusunun değerlendirilmesi ve Kurul kararı
  • Enerji İşleri Genel Müdürlüğü: rüzgâr ya da güneş yardımcı kaynak başvurusunun teknik değerlendirmesi (RG 20.10.2015/29508; RG 30.06.2017/30110)
  • TEİAŞ ve ilgili şebeke işletmecisi: bağlantı görüşü ile depolama ünitesinin şebeke bağlantı ve uyumluluk kriterlerine uygunluğu
  • Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve il müdürlüğü: ÇED kararı ve çevre izni
  • DSİ ve ilgili su idaresi: hidroelektrik kaynaklı lisanslarda uygun görüş ile yüzer santrallerde su yüzeyi kullanımına ilişkin işlemler
  • Saha ölçümleri, ekoloji çalışmaları ve laboratuvar analizleri: gerekli hâlde uzman katkısıyla yürütülen saha çalışmaları ve akredite laboratuvar analizleri

Kapsam dışı

  • Elektrik ve mekanik tasarım ile batarya sistemi mühendisliği: proje müellifi ve sistem tedarikçisinin işi
  • Ekipman tedariki, saha inşaatı ve montaj: EPC yüklenicisinin işleri
  • Saha ölçümleri ve laboratuvar analizlerinin yapılması: akredite laboratuvar ve ölçüm kuruluşlarının işi
  • Finansman temini ve yatırım aracılığı: yatırımcı ve finans kuruluşunun işi
  • Hukuki temsil ve dava takibi ile mali ve vergi danışmanlığı
  • Çatı güneş enerjisi sistemleri danışmanlığı
  • Enerji verimliliği danışmanlığı (etüt ve proje, verimlilik artırıcı proje, enerji yöneticisi hizmetleri)

Resmî süreler idarenin takvimine bağlıdır; mevzuatta yazılı olmayan süre taahhüdü verilmez. Her hizmetin kapsamı projeye göre düzenlenir; kutular tipik dağılımı gösterir.

Sıkça sorulan sorular

Hibrit santral ve depolama eklenmesi hakkında sık sorulanlar

Cevaplar yürürlükteki yönetmelik ve Kurul kararlarına dayanır; her cevapta dayanak künyesi verilir.

01

Mevcut RES’e yardımcı kaynak olarak GES eklenebilir mi?

Eklenebilir. Bu işlem yeni bir lisans değil, üretim lisansına konu tesisin birden çok kaynaklı elektrik üretim tesisine dönüştürülmesi kapsamında bir lisans tadili başvurusudur. Başvuru; lisansa derç edilmiş sahanın dışına çıkılmaması, lisansa derç edilmiş tesis toplam elektriksel kurulu gücünün değişmemesi ve mevcut bağlantı şekli ile bağlantı noktası ve gerilim seviyesinin değişmemesi koşullarıyla uygun bulunabilir. Yardımcı kaynağı güneş enerjisine dayalı olduğu için Enerji İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılan teknik değerlendirmenin uygun olması da aranır (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.24/17; RG 02.11.2013/28809, Değişik: RG 28.07.2020/31199). Yardımcı kaynak hiçbir koşulda ana kaynağa dönüştürülemez (m.5/5).

02

Depolama eklemek yeni ÇED gerektirir mi?

Doğrudan bir cevap listelerden okunamaz, çünkü ÇED Yönetmeliği’nin Ek-1 ve Ek-2 listelerinde elektrik depolama tesisi ya da batarya adını taşıyan ayrı bir kalem bulunmamaktadır (RG 29.07.2022/31907). Yükümlülük üç kuralla kurulur: proje ana kaynağın kalemi üzerinden değerlendirilir; kapasite artışı ve/veya alan genişletilmesi varsa artış mevcut kapasiteyle toplanır ve toplam Ek-1 eşiğinde ve üzerindeyse 8 inci, Ek-2 eşiğinde ve üzerindeyse 16 ncı madde kapsamında başvuru yapılır (m.20); Yönetmeliğe tabi birden fazla proje bir arada planlanıyorsa Bakanlıkça entegre proje için tek bir ÇED başvuru dosyası ya da proje tanıtım dosyası hazırlanması istenir (m.25). Lisans tarafında ise bütünleşik depolama ünitesi eklenmesinde ÇED kararı için uygun bulma Kurul kararının tebliğinden itibaren kırk beş gün içinde ilgili kurumlara başvurulması gerekir (Lisans Yönetmeliği m.24/18).

03

Hibrit santralde lisansa hangi kurulu güç yazılır?

Birden çok kaynaklı elektrik üretim tesisinde yardımcı kaynak ünitesi, ana kaynağa dayalı tesisin ünitesi kabul edilir ve tesis tek bir önlisans veya lisans kapsamında değerlendirilir (Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği m.5/1; RG 02.11.2013/28809). Güneş ve rüzgâr gibi tamamı yenilenebilir iki kaynağın şebekeye aynı bağlantı noktasından bağlandığı yapı, mevzuatta birleşik yenilenebilir elektrik üretim tesisi olarak tanımlanır (m.4/1-uuu). Bu tesislerde önlisans başvurusunda teminat ve benzeri yükümlülükler için ana kaynak ve yardımcı kaynak kurulu güçleri toplanarak ana kaynak üzerinden birlikte değerlendirilir (m.12/5-e); aynı yöntem lisans başvurusundaki yükümlülükler için de uygulanır (m.18/6). Mevcut tesisin dönüştürülmesi yoluyla yapılan tadilde ise lisansa derç edilmiş tesis toplam elektriksel kurulu gücünün değişmemesi aranır (m.24/17-b).

04

Yardımcı kaynak kurulu gücü ana kaynağı aşabilir mi?

Yardımcı kaynak kurulu gücü için oransal bir üst sınır bu çalışmada yürürlükteki metinlerde bulunamadı. Sınır iki hükümden doğar: birden çok kaynaklı tesise dönüşüm tadilinde lisansa derç edilmiş tesis toplam elektriksel kurulu gücünün değişmemesi gerekir (Lisans Yönetmeliği m.24/17-b) ve yardımcı kaynak hiçbir koşulda ana kaynağa dönüştürülemez (m.5/5). Bu nedenle kurgu, mevcut lisansa yazılı toplam güç ve bağlantı koşulları içinde çözülür.

05

Depolamalı tesiste yıllık azami üretim nasıl belirlenir?

Önlisans ve üretim lisanslarına derç edilecek yıllık azami elektrik üretim miktarı Kurul kararıyla belirlenir (EPDK Kurul Kararı 14435; RG 04.04.2026/33214). Karardaki kapasite faktörü tablosunda güneş için 2500 saat (%28,5), rüzgâr için 4000 saat (%45,7) yer alır; güneş enerjisine dayalı depolamalı tesislerde ise karar metninde ayrı bir hesaplama formülü bulunur (karar tarihi 02/04/2026; EPDK Kurul Kararı 14435; RG 04.04.2026/33214). Bundan bağımsız olarak şebekeye veriş tarafında bir sınır vardır: depolamalı elektrik üretim tesisleri ile bütünleşik depolama ünitesinin yer aldığı üretim tesislerinin uzlaştırma dönemi bazında sisteme vereceği enerji miktarı, ana kaynağa dayalı geçici kabulü yapılmış ünitelerin toplam elektriksel kurulu gücü ile yapabileceği üretim miktarını geçemez (Elektrik Piyasasında Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.5/7; RG 09.05.2021/31479). Üretim planından sapmada uygulanan tolerans katsayıları ayrı bir Kurul kararında düzenlenir ve depolamalı santral için katsayı 0,05’tir (EPDK Kurul Kararı 14907; RG 19.10.2026/33405).

06

Hibrit tesiste bağlantı kapasitesi nasıl değerlendirilir?

Yardımcı kaynak ve depolama ünitesi aynı bağlantı noktasını kullanır; tadil koşulları arasında mevcut bağlantı şekli ile bağlantı noktası ve gerilim seviyesinin değişmemesi yer alır (Lisans Yönetmeliği m.24/17-c ve m.24/18-c). Depolama ünitesinin sisteme bağlantısı ve sistem kullanımı hakkında Lisans Yönetmeliği m.15/2 kapsamında işlem tesis edilir (Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği m.4/2) ve ünitenin teknik kriterlere uygunluğu hakkında TEİAŞ’tan görüş alınır (Lisans Yönetmeliği m.24/18-d). Bağlantı kapasitesi duyurularının okunması için TEİAŞ kapasite duyurusu rehberine bakılabilir.

Bilgi talebi

Hibrit santral kurgusu için bilgi talebi

Mevcut tesisin lisans bilgileri ve eklenmesi planlanan yardımcı kaynak ile depolama ünitesi bilgileri iletildiğinde kapsam yazılı olarak değerlendirilir.

Mevzuata dayalı değerlendirme Kapsam bilgisi Yazılı bilgi
Bilgi talebi formu Proje bilgilerinizi iletin

Kişisel verileriniz aydınlatma metni kapsamında işlenir.