Kısa cevap: Proje tanıtım dosyası (PTD), ÇED Yönetmeliği Ek-2 listesindeki projeler için ÇED raporu yerine hazırlanan dosyadır. Bakanlık dosyayı inceleyip proje için “ÇED Olumlu” ya da “ÇED Raporu Hazırlanmalıdır” kararı verir. Süreç ve yasal süreler ÇED Yönetmeliği’nin 15–17. maddelerinde düzenlenmiştir.

Bu yazı süreci ÇED Yönetmeliği’nin 15–17. maddelerine göre (5 Mart 2026 değişikliği dahil) adım adım anlatır.

5 Mart 2026 değişikliği: ÇED Yönetmeliği’nde 5 Mart 2026 tarihli ve 33187 sayılı Resmî Gazete ile yapılan değişiklikle, Ek-2 projeleri için verilen kararların adı değişti. Eski “ÇED Gerekli Değildir” kararının yerini “ÇED Olumlu”, eski “ÇED Gereklidir” kararının yerini “ÇED Raporu Hazırlanmalıdır” kararı aldı (Md. 4, 17). 7554 sayılı Kanunun 1 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 24.07.2025 tarihinden önce Ek-2 kapsamında verilmiş ve geçerliği devam eden (“ÇED Gerekli Değildir”) kararlara “ÇED Olumlu” kararına ilişkin hükümler uygulanır (Geçici Md. 1/2; 7554 sayılı Kanun, RG 24.07.2025/32965).

PTD hangi projeler için hazırlanır?

  • ÇED Yönetmeliği Ek-2 listesindeki projeler
  • Kapsam dışı veya muaf projelerin kapasite artışı ile birlikte toplam kapasitesi Ek-2 listesine giren projeler

PTD, Bakanlıkça yeterlik verilmiş kurum/kuruluşlar tarafından, Yönetmeliğin Ek-4 formatına göre hazırlanır.

PTD süreci adım adım (yasal süreler)

Adım Yasal süre Dayanak
PTD + proje sahibi taahhüt yazısı + başvuru bedeli dekontu birlikte sunulur — Md. 16/1
Bakanlık dosyayı Ek-4 formatına göre inceler 5 iş günü Md. 16/2
Formata uygun değilse iade; eksikler tamamlanıp yeniden sunulur 15 takvim günü (sunulmazsa süreç sonlanır) Md. 16/2
Bakanlıkça proje yeri incelemesi yapılır; kurum görüşü gerekmezse karar aşamasına geçilir 15 iş günü Md. 16/3-a
Kurum görüşü istenirse kurumlar görüş verir 30 takvim günü (vermeyenin görüşü olumlu sayılır) Md. 16/3-b
Eksiklik/kurum görüşleri doğrultusunda revize PTD sunulur 180 takvim günü içinde (toplam süre; sunulmazsa süreç sonlanır) Md. 16/4
Eksiklik bildirimi En çok 3 kez Md. 16/5
“ÇED Olumlu” veya “ÇED Raporu Hazırlanmalıdır” kararı 5 iş günü Md. 17/1
Karar il müdürlüğü sitesinde askıda ilan edilir 30 takvim günü Md. 17/1

Pratikte ne kadar sürer?

Yasal süreler kısa olsa da toplam süreyi iki şey belirler: saha ziyaretleri ve kurum görüşleri.

Enpark’ın tecrübesine göre PTD süreci başvurudan karara faaliyet konusuna göre ortalama 2 ile 5 ay arasında sürmektedir; faaliyet konusuna göre ortalamalar ÇED raporu sayfasındaki süre tablosunda yer alır. Bu süreler mevzuatta yazılı değildir ve projeye göre değişir. Süreyi; ek talep ve kurum görüşü olup olmaması ile flora-fauna gibi mevsimsel saha çalışması istenip istenmemesi belirler. Görüş istenecek kurumlar projenin konumuna ve niteliğine göre belirlenir.

Ek-2 sürecinde mevzuatta öngörülen yer incelemeleri şunlardır: PTD hazırlanırken yeterlik belgeli kuruluşun proje alanı incelemesi (ÇED Yeterlik Belgesi Tebliği m.8/4, Resmî Gazete 31.12.2022, sayı 32060; inceleme tutanağı PTD’ye eklenir, ÇED Yönetmeliği Ek-4) ve ÇED inceleme ve değerlendirme süreci başlatılırken Bakanlıkça yapılan proje yeri incelemesi (ÇED Yönetmeliği m.16/3).

“ÇED Olumlu” kararından sonra

  • Karar 5 yıl içinde mücbir sebep olmaksızın yatırıma başlanmazsa geçersiz olur (Md. 17/2)
  • Yatırıma başlanmamışsa, proje sahibinin talebi ve Bakanlık uygun görürse karar geçersiz sayılabilir (Md. 17/3)
  • “ÇED Raporu Hazırlanmalıdır” kararı verilirse ÇED başvuru dosyası hazırlanarak ÇED raporu sürecine geçilir; karara esas şartlar değişirse yeniden PTD ile başvurulabilir (Md. 17/4)
  • Bakanlık, PTD’de taahhüt edilen hususların yerine getirilip getirilmediğini denetler (Md. 18/1)

PTD hangi nedenlerle iade edilir?

İade ve olumsuzluk nedenleri arasında şunlar yer alır:

  • Format eksikliğinin giderilememesi — 15 takvim günü içinde tamamlanmayan eksiklik süreci sonlandırır
  • Ek-4 formatına uygun olmayan rapor
  • Başvuru bedeli (harç) ödenmeden yapılan başvuru — dekont PTD ile birlikte sunulmalıdır
  • Bir kurumun olumsuz görüşü

Ek-2’de olmayanlar

Ek-1’den farklı olarak Ek-2 sürecinde halkın katılımı toplantısı ve İDK toplantısı yapılmaz.

Bir projenin Ek-2 listesinde mi Ek-1 listesinde mi yer aldığı, faaliyet konusu ve büyüklüğe göre ÇED Kapsam Ön Kontrolü ile görülebilir.

Sık sorulan sorular

PTD ile ÇED raporu arasındaki fark nedir?

PTD, Ek-2 listesindeki projeler için hazırlanan daha dar kapsamlı dosyadır. Ek-1 projelerinde ise tam kapsamlı ÇED raporu hazırlanır.

PTD süreci pratikte ne kadar sürer?

Enpark’ın tecrübesine göre PTD süreci başvurudan karara faaliyet konusuna göre ortalama 2 ile 5 ay arasında sürmektedir; bu süreler mevzuatta yazılı değildir ve projeye göre değişir (faaliyet konusuna göre ortalamalar). Kurum görüşleri ve eksiklik bildirimleri süreyi uzatan başlıca etkenlerdir.

PTD neden iade edilir?

İade nedenleri arasında eksik evrak, proje bilgilerindeki tutarsızlıklar ve kurum görüşlerinin tamamlanmamış olması yer alır.

İlgili içerikler

Resmî kaynaklar